“Fal qin lek”

Tek hyrja e fakultetit, tek po prisja një miken time që të dilte nga provimi, pashë që u afrua një djalë i vogël, nga ata me emrin e shëmtuar “lypës”. Ishte aq i vogel! Nuk kishte më shumë se tre – katër  vjet që frymonte në këtë botë e megjithatë ishte shumë i pisët. I pisët në kuptimin e parë të fjalës: me dyar të palara, fytyrë të nxirë nga pluhuri e pisllëku, flokë të pakrehur, rroba të çngjyrosura nga zhuli! Kur e pashë kaq pis dhe kaq mjerueshëm, pastaj kur e pashë të shtrinte dorën për t’u kerkuar monedha studentëve, profesorëve, pastruesve, rojes së shkollës, të tjerëve që kushedi pse kalonin andej, pandërgjegjshëm m’u mblodhën buzët. M’u mblodhën buzët duke parë atë krijesë aq të vogël e po aq të pafajshme, por sa të vogël e të pafajshme po aq edhe të përdorur e të shfrytëzuar! Ndjeva dhimbje, dhimbjen e një njeriu relativisht të rritur që sheh një qënie plotësisht të pambrojtur, dhimbjen e një njeriutë ndërgjegjshëm që sheh tentativën instiktuve të një qënie për të mbijetuar, dhimbjen e një njeriu  të pafuqishëm që sheh si gjallon padrejtësia, dhimbjen e një të rrituri, të ndërgjegjshëm për pafuqinë e tij për t’i dnryshuar fatin një qënieje të zhytur në mjerim!

                Po e shihja dhe po mendoja për familjen e tij, nëse vërtetë e ka nxjerrë familja aty. Janë përpjekur të shfrytëzojnë moshën e tij të vogël dhe ndjeshmërinë që ka kjo tek njerëzit. Dhe u ka ecur, duke parë se pothuajse të gjithë ia hedhin një monedhë në dorë atij vogëlushi; dikush kusurin e kafes, dikush qindarkat që kishte ndarë veç për urbanin, dikush monedha të mbetura në xhep nga kushedi ç’shpenzim, e që tani nuk i kujtohet, dikush që e di se diç ka në çantë e që i kërkon me ngulm deri sa i gjen, them që u ka ecur. Kanë ditur të shfrytëzojnë dhimbsurinë që shkakton tek njerëzit një pamje e tillë e një fëmije akoma të pandërgjegjshëm. I shoh njerëzit tek kalojnë afër tij dhe të gjithë marrin një shprehje të fytyrës, sikur dikush u nguli papritur diçka të mprehtë në mish.

“Fal qin lek”, thotë krijesa e vogël dhe njeriu i madh që kalon pranë tij i lëshon mbi pëllëmbën e hapur, një pëllëmbë pak gjë më e madhe se monedha që kërkon, një monedhë të verdhë. E fut menjëherë monedhën ne xhepin e zheles që ka veshur dhe ia zgjat të njëjtën dorë edhe kalimtarit tjetër, edhe tjetrit, tjetrës apo tjetrit dhe pothuajse të gjithë sillen njësoj: mbajnë këmbët një hop, kontrollojnë me duar në xhepa a çanta, nxjerrin prej andej një copez metalike të këmbyeshme me gjithçka, ia hedhin mbi shuplakë atë copëz, dikush ndoshta edhe i thotë ndonjë fjalë si “mos ia jep mamit”, “ku e ke mamin”, “kush t’ka nxjerrë ktëtu?”, tj., etj. dhe të gjithë largohen me një buzëqeshje njgjyrë dhembjeje në buzë, por edhe pak të kënaqur pëe gjestin e bërë. Të kënaqur që ushqyen mjerimin e të gjorës krijesë me një thërrime të së përditshmes së tyre, jo domosdoshmërisht të panevojshme. Pse e bënë këtë? Nga mëshira!

Mshirë? Bijë bastardhe e etënve dinakë   !!!

Kalova edhe unë pranë krijesës së vogël. Domosdoshmërisht do të kaloja, ai kishte zënë vend tek shkallët e fakultetit, aty ku do të kalonte gjithkush që hyn në ate fakultet. M’a zgjati edhe mua dorën, ashtu siç ia zgjaste gjithë të tjerëve, fundja për atë arsye e kishin sjellë aty, për t’i zgjatur dorën njerëzve, për të kryer ritin shpirtthyes të dorëzgjatjes në drejtim të mshirës bastardhe të njerëzve. Dhe unë, unë që po e vëzhgoja nga larg, e kisha vendosur se ç’farë do të bëja para asaj arme të drejtuar drejt meje; nuk ndalova, nuk e pashë në sy, madje bëra sikur nuk e pashë fare dhe i  kalova thuajse ngjtur, pa ia lëshuar një copë mjerim në pëllëmbën e brishtë prej fëmije.

Kur të rritet ai nuk do të më mbajë mend mua, njeriun e panjohur që nuk i fali një monedhë, ashtu siç nuk do të mbajë mend as ata që ia falën e madje as ditën që ka qenë aty. Por kur ai fëmijë të rritet, nëse do të bëhet një i rritur jolypës e nëse do të mund të dalë prej atij mjerimi ku sot jeton falë mëshirës së paarsyeshme të njerëzve, ndoshta jo më pak të mjerë se ai, jam i sigurt që më shumë do të m’a dijë për nder mua, që s’ia dhashë atë monedhë se atyre që ia dhanë, madje o të m’a dijë për nder vetëm mua, e do t’i urrejë ata që, mëshirshëm e palogjikshëm ia dhanë atë mondhë.

Nëse dikujt vërtet i vjen keq për atë lypësin që shtrihet në baltë e në shi, që zvarritet me gjymtyrë të përçudnuara, që thërret me zë të përvajshëm, që hesht me fytyrë të palexueshme apo qe të thotë zëdrobitur e hutueshëm “Fal qin lek”, atëherë mos ia jep atë monedhë! Mos, nëse ke Zot, se po i zgjat jetën mjerimit të atyre fatkeqve! Mos, në kë shpirt, se po ia heq mundësinë për të jetuar me dinjitet, siç ti jeton e siç të gjithë duhet të jetojnë! Mos, se e robërove, e poshtërove, e përdhose! Mos, se u bëre bashkëfajtor me ata që e kanë nxjerrë aty, po aq fajtor sa ata.

Lini një Përgjigje

Plotësoni më poshtë të dhënat tuaja ose klikoni mbi një nga ikonat për hyrje:

Stema e WordPress.com-it

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj WordPress.com. Dilni /  Ndryshoje )

Foto Twitter-i

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Twitter. Dilni /  Ndryshoje )

Foto Facebook-u

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Facebook. Dilni /  Ndryshoje )

Po lidhet me %s